Bölge idare mahkemelerinde görev yapan başkan, daire başkanı ve üyelerin görevden doğan veya görev sırasında işlenen suçları ve şahsi suçlarıyla ilgili soruşturma ve kovuşturmalar, 5235 sayılı Kanunun 47 nci maddesi hükümleri uyarınca yürütülür.
Ancak, anılan maddede yer alan en yakın bölge adliye mahkemesi ibaresinden, görev yapılan bölge idare mahkemesinin bulunduğu ilin bağlı olduğu bölge adliye mahkemesi anlaşılır. (2576/Md.3/I)
5235 sayılı Kanunun 47 nci maddesinde düzenlenen soruşturma ve kovuşturma usulü :
Bölge adliye mahkemesi başkanı, daire başkanları, üyeleri, Cumhuriyet başsavcısı ve Cumhuriyet savcılarının görevden doğan veya görev sırasında işlenen suçları ile şahsî suçlarından, sıfat ve görevleri gereklerine uymayan tutum ve davranışlarından dolayı haklarında yapılacak soruşturma ve kovuşturmalarda özel kanunlarında yazılı hükümler uygulanır.
Şu kadar ki, bunların görevden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlar nedeniyle soruşturma ve kovuşturma mercii olarak kanunda yazılı ağır ceza mahkemesi ile bu mahkeme nezdindeki Cumhuriyet başsavcısına verilen görevler, en yakın bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin suç türüne göre görevli ceza dairesi ile bu mahkeme nezdindeki Cumhuriyet başsavcısı tarafından yerine getirilir.
Kovuşturma mercii Yargıtayın görevli ceza dairesidir.
Bölge adliye mahkemesi başkanı, daire başkanları, üyeleri, Cumhuriyet başsavcısı ve Cumhuriyet savcılarının şahsî suçları hakkında genel hükümlere göre yapılacak soruşturma ve kovuşturma görevi, en yakın bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcısı ile bu bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin suç türüne göre görevli ceza dairesine aittir.
Daire kararlarına karşı 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 272 nci maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde temyiz başvurusu yapılabilir.
Soruşturma aşamasında hâkim kararı gerektiren işlemlere dair Cumhuriyet başsavcılığının talepleri ile kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlara yapılan itirazlar hakkında, soruşturma konusu suçların en ağırına bakmakla görevli bölge adliye mahkemesi ceza dairesini numara itibarıyla izleyen ceza dairesi başkanı tarafından karar verilir.
Suçun son numaralı ceza dairesinin görevine girmesi halinde talebi inceleme yetkisi birinci ceza dairesi başkanına aittir.
Hâkim kararı gerektiren işlemlerde başkanın verdiği kararlara karşı yapılan itirazı, numara itibarıyla izleyen ceza dairesi başkanı inceler.
Son numaralı daire başkanının kararı, birinci ceza dairesi başkanı tarafından incelenir.
Bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet savcıları ile ceza dairelerinin idarî yaptırım kararı verme yetkisi bakımından 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 22 ila 31 inci maddeleri uygulanır.
Cumhuriyet savcısının verdiği idarî yaptırım kararlarına karşı bölge adliye mahkemesi ceza dairesine başvurulabilir. (5235/Md.47)
> Konuyla ilgili olarak oluşturulan kanuna uygunluk kriterleri :1. Görevden doğan veya görev sırasında işlenilen suçlar nedeniyle soruşturma ve kovuşturma mercii ile Cumhuriyet başsavcısına verilen görevler, en yakın bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin suç türüne göre görevli ceza dairesi ile bu mahkeme nezdindeki Cumhuriyet başsavcısı tarafından yerine getirilmiş olmalıdır. 2. Görevden doğan veya görev sırasında işlenen suçlara ilişkin kovuşturma, Yargıtayın görevli ceza dairesince yapılmış olmalıdır. 3. Şahsî suçlar hakkında genel hükümlere göre yapılan soruşturma ve kovuşturma görevi, en yakın bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcısı ile bu bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin suç türüne göre görevli ceza dairesi tarafından yerine getirilmiş olmalıdır. 4. Şahsî suçlar hakkında en yakın bölge adliye mahkemesinin suç türüne göre görevli ceza dairesi tarafından verilen karara karşı, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 272 nci maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde temyiz hakkı tanınmış olmalıdır. 5. Soruşturma aşamasında hâkim kararı gerektiren işlemlere dair Cumhuriyet başsavcılığı talebi ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yapılan itirazlar hakkında, soruşturma konusu suçların en ağırına bakmakla görevli bölge adliye mahkemesi ceza dairesini numara itibarıyla izleyen ceza dairesi başkanı tarafından karar verilmiş olmalıdır. 6. Soruşturma aşamasında hâkim kararı gerektiren işlemlere dair Cumhuriyet başsavcılığı tarafından yapılan talebe yönelik itiraz nedeniyle yetkili ceza dairesi başkanı tarafından verilen karara karşı yapılan itiraz, numara itibarıyla izleyen ceza dairesi başkanı tarafından incelenmiş olmalıdır. Dilerseniz bu konudaki uygulamayı denetleyebilirsiniz. > Denetim Formu