Dernekler Kanunu’nda düzenlenen idari yaptırımlar ve cezalar şunlardır : (2025) *(Sonraki Dönem)
1- Dernek kurma hakkına sahip olmadıkları halde dernek kuranlar veya derneklere üye olmaları kanunlarla yasaklandığı halde dernek üyesi olanlar ile derneklere üye olması kanunlarla yasaklanmış kişileri bilerek dernek üyeliğine kabul eden veya kaydını silmeyen veya dernek üyesi iken derneklere üye olma hakkını kaybeden kişileri dernek üyeliğinden silmeyen dernek yöneticilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-a)
2- Genel kurulu süresinde toplantıya çağırmayan, genel kurul toplantılarını kanun ve tüzük hükümlerine aykırı olarak veya dernek merkezinin bulunduğu veya tüzüğünde belirtilen yer dışında yapan dernek yöneticilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir. Mahkemece, kanun ve tüzük hükümlerine aykırı olarak yapılan genel kurul toplantılarının iptaline de karar verilebilir. (5253/Md.32-b)
3- Yurt dışı yardımı bankalar aracılığıyla almayan dernek yöneticilerine, bu şekilde alınan paranın yüzde yirmi beşi oranında idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-c)
4- Derneğe ait tutulması gereken defter veya kayıtların usulüne uygun tutulmaması halinde, dernek yöneticilerine ve defterleri tutmakla sorumlu kişilere 11.977,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-d)
5- Adına yetki belgesi düzenlenmediği halde dernek adına gelir toplayanlar ile bilerek bu şekilde gelir toplanmasına izin veren yönetim kurulu üyelerine 24.017,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-d)
6- Yetkili mercilerin izni olmaksızın yabancı dernekler ve merkezi yurt dışında bulunan kâr amacı gütmeyen kuruluşların Türkiye’de temsilciliklerini veya şubelerini açanlar, faaliyetlerini yürütenler, bunlarla iş birliğinde bulunanlar veya bunları üye kabul edenlere 24.017,-TL idarî para cezası verilir ve izinsiz açılan şube veya temsilciliğin de kapatılmasına karar verilir. (5253/Md.32-g)
7- Dernek gelirlerinin toplanmasında kullanılacak alındı belgelerini bastıktan sonra, bu belgelerin seri ve sıra numaralarını onbeş gün içinde mülkî idare amirliğine bildirme yükümlülüğünü yerine getirmeyen basımevi yöneticilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-h)
8- Derneklerin iş ve işlemlerinde, konusu suç teşkil etmeyen hata ve noksanlıkları mülkî idare amirinin yazılı istemi üzerine, otuz gün içerisinde giderme yükümlülüğüne uymayanlara 2.321,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-ı)
9- Yurt dışı yardımlara ilişkin yükümlülüklere aykırı hareket edenlere 37.770,-TL'den 755.574,-TL'ye kadar idari para cezası verilir. (5253/Md.32-k)
10- Edindikleri taşınmazları, tapuya tescilinden itibaren bir ay içinde mülkî idare amirliğine bildirme yükümlülüğünü yerine getirmeyen dernek yöneticilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-l)
11- Temsilciliklerin adresinin, yönetim kurulu kararıyla temsilci olarak görevlendirilen kişi veya kişiler tarafından o yerin mülkî idare amirliğine yazılı olarak bildirilmesi yükümlülüğünü yerine getirmeyen dernek yöneticilerine ve temsilcilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-l)
12- Mülkî idare amirliğine yıllık beyanname verme yükümlülüğünü yerine getirmeyen dernek yöneticilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-l)
13- Yurt, pansiyon ve lokal gibi tesisleri açarken mülkî idare amirinden izin alma yükümlülüğünü yerine getirmeyen dernek yöneticilerine 11.977,-TL idarî para cezası verilir ve tesisin kapatılmasına da karar verilebilir. (5253/Md.32-m)
14- Dernek defter ve kayıtları ile resmi kurum yazışmalarında Türkçe kullanılması yükümlülüğüne uymayanlara 24.017,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-r)
15- Dernek genel kurulu sonrasında, dernek organlarına seçilenler ile üyelerini merkezlerinin bulunduğu yerdeki dernekler birimine bildirme yükümlülüğünü yerine getirmeyen dernek yöneticilerine 3.770,-TL idarî para cezası verilir. (5253/Md.32-s)
16- Denetimle görevlendirilenlerin, kamu kurum ve kuruluşları ile bankalar dâhil gerçek ve tüzel kişilerden denetim görevi kapsamına giren hususlarla sınırlı olarak istediği bilgi ve belgeyi vermekten kaçınanlara 37.770,-TL'den 151.112,-TL'ye kadar idari para cezası verilir. Ancak bu aykırılığın kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde gerçekleşmesi hâlinde, mahalli mülki amirin yapacağı bildirim üzerine, ilgili kamu kurum ve kuruluşunda çalıştırılma biçimine bakılmaksızın görev yapanlar hakkında disiplin hükümlerine göre işlem yapılır ve sonucu yetkili makama bildirilir. (5253/Md.32-t)
17- 52.879,-TL'yi** aşan her türlü gelir, tahsilat, gider ve ödemelerini bankalar ve diğer finans kuruluşları veya Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi aracılığıyla yapmayan dernek yöneticilerine her bir işlem için işleme konu tutarın %10’una kadar idari para cezası verilir. (5253/Md.32-u)
18- Dernek organlarında görev alması yasaklanmış olduğu halde görev alanlara ve bu kişilerin görevlerini yazılı uyarıya rağmen yedi gün içerisinde sonlandırmayan dernek yöneticilerine 11.325,-TL idari para cezası verilir. Mülki idare amirince yapılan ikinci yazılı uyarıya rağmen otuz gün içinde bu kişilerin organlardaki görevlerinin sonlandırılmaması hâlinde Türk Medenî Kanunu’nun 89 uncu maddesine göre işlem tesis edilir. (5253/Md.32-2)
(*) 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 3-1/b maddesinde, bu Kanun'un genel hükümlerinin, idarî para cezası yaptırımını gerektiren bütün fiiller hakkında uygulanacağı hükme bağlanmıştır. (5326/Md.3-1/b) Aynı Kanun'un 17-7 maddesinde ise, bu Kanun'da öngörülen idarî para cezalarının her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilân edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanacağı ve idarî para cezasının hesabında bir Türk Lirasının küsurunun dikkate alınmayacağı kuralı yer almaktadır. (5326/Md.17-7)
(**) Bu cezada öngörülen parasal sınır; her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırın, o yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca Hazine ve Maliye Bakanlığınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanır. Bu şekilde belirlenen sınırların hesabında bir Türk lirasının küsuru dikkate alınmaz. (5253/Md.32-u)